Zalecenia po zabiegach chirurgicznych w jamie ustnej

Stres związany z zabiegiem przyczynia się do roztargnienia, co zmniejsza uwagę pacjenta na zalecenia. Od sposobu postępowania po zabiegu będzie zależał cały proces gojenia się rany. Stosowanie się do poniższych wskazówek z pewnością przyspieszy jej gojenie i pełny powrót do zdrowia.

1. Należy przygryzać tampon gazowy przez około 20 minut. Po ekstrakcji zęba, lekarz umieszcza w zębodole tampon, który ma zatamować krwawienie. Trzeba go przygryzać przez około 20 minut. Po tym czasie tampon należy wyrzucić bez płukania rany wodą. Umiarkowane krwawienie może utrzymywać się do 24 godzin po zabiegu. W przypadku wystąpienia krwawienia w domu, należy przygryźć tampon lub w przypadku braku zrolowaną chusteczkę na okres 60minut.
2. Przez około 2 godziny po zabiegu nie wolno jeść ani pić. Podczas zabiegu stosowane są środki znieczulające, ich działanie może utrzymywać się około dwóch godzin po zabiegu. W tym czasie nie należy jeść, aby nie zranić warg, dziąseł lub języka.
3. W okresie gojenia (do ściągnięcia szwów), nie wolno palić papierosów ani pić alkoholu. Nikotyna powoduje kurczenie się naczyń krwionośnych i zaburza przepływ krwi. W efekcie tkanki są niedotlenione, a rany wolniej się goją. Palenie papierosów jest też jednym z czynników ryzyka powstania powikłań pozabiegowych. Zakaz palenia odnosi się także do elektronicznych papierosów, które również zawierają nikotynę. Spożywanie alkoholu jest zakazane, szczególnie, gdy po zabiegu stosujemy antybiotyk i spożywamy środki przeciwbólowe, których nie powinno się łączyć z alkoholem.
4. Przez 24 godziny od zabiegu nie wolno płukać jamy ustnej. Energiczne płukanie może usunąć skrzep zabezpieczający ranę co przyczyni się do wydłużenia okresu gojenia lub powstania powikłań pozabiegowych. W kolejnych dniach możemy płukać, ale bardzo delikatnie. Zalecamy preparat z dodatkiem chlorheksydyny dedykowany po zabiegach implantologicznych – Alfa Implant, Alfa Med lub Alfa Piana, rozcieńczony Eludril, których działanie antybakteryjnie, minimalizuje ryzyko stanu zapalnego oraz wspomaga gojenie się tkanek. Płyn dotrze w zakamarki rany i zdezynfekuje ją. W późniejszym etapie gojenia możemy też użyć naparu z ziół, np. kory dębu, rumianku lub szałwii. Szałwia posiada właściwości antyseptyczne i ściągające, jest znanym specyfikiem używanym w stanach zapalnych jamy ustnej.
5. Przez 24 godziny od zabiegu nie należy spożywać żadnych gorących ani ciepłych pokarmów i napojów. Wysoka temperatura rozszerza naczynia krwionośne, więc może nasilić krwawienie i doprowadzić do utraty skrzepu. Z tego samego względu po zabiegu nie powinniśmy korzystać z sauny, solarium ani stosować ciepłych okładów. Do końca dnia najlepiej spożywać letnie lub wręcz zimne napoje i pokarmy, takie jak jogurty lub lody. Przez kilka dni po zabiegu zaleca się spożywanie miękkich, niewymagających intensywnego żucia pokarmów. Stopniowo można wracać do normalnej diety, starając się jednak przez kilka dni oszczędzać okolicę operowaną.
6. Przez 24 godziny od zabiegu należy unikać wysiłku fizycznego. W zabiegach podniesienia dna zatoki szczękowej przez 2 tygodnie. W pierwszych dniach po zabiegu chirurgicznym powinniśmy odpoczywać, najlepiej z głową uniesioną wyżej i unikać wszystkiego, co może przedłużać krwawienie i podnosić ciśnienie. Do takich czynności należy wysiłek fizyczny i schylanie się.
7. W dniu zabiegu należy chłodzić okolicę operowaną. Po zabiegu może pojawić się obrzęk utrzymujący się nawet do 4-5 dni. Aby temu zapobiec, należy po zabiegu zastosować zimne okłady. Do policzka przykładamy zimny okład żelowy       lub mrożonkę owiniętą w ręcznik. Zimny kompres należy stosować z przerwami, aby nie dopuścić do odmrożenia.
8. Stosowanie leków przeciwbólowych. Z chwilą ustąpienia znieczulenia może pojawić się ból. Można zażyć środek przeciwbólowy zwykle stosowany. Nie należy zażywać leków przeciwbólowych ”na zapas” w obawie przed możliwością wystąpienia bólu. Jeśli po 3 dniach od zabiegu ból się nasili, należy zgłosić się do lekarza. Poniżej przedstawiono przykładowe leki i sposób ich stosowania (w przypadku nadwrażliwości na któryś z leków – nie należy go stosować): Ibuprom lub APAP stosować co 4-6 godzin lub Ibuprom Max stosować co 4-6 godzin lub Ibuprom Max + APAP stosować co 4-6 godzin lub Nurofen Plus stosować co 6-8 godzin lub Nurofen Plus (+APAP) stosować co 6-8 godzin. Jeżeli został przez lekarza przepisany antybiotyk, przed lub po zabiegu – należy go przyjmować zgodnie z zaleceniami lekarza w odpowiedniej dawce i równych odstępach czasu, do końca opakowania.
9. Szczotkować zębów nie powinniśmy przez 12 godzin od zabiegu. Kolejnego dnia, kiedy już spożywamy posiłki, umycie zębów jest wręcz konieczne. Zęby myjemy tak, jak zwykle, natomiast dopóki rana się nie zagoi, starajmy się omijać standardową szczotką jej okolicę – można zastosować ultramiękką szczoteczkę dedykowaną pozabiegowo do oczyszczenia okolicy operowanej wraz z sąsiadującymi zębami. W kolejnych dobach na ranę należy uważać, natomiast zęby należy dokładnie oczyszczać.
10. Nie należy zaniedbywać higieny jamy ustnej. Częstym błędem u pacjentów, którzy obawiają się utraty skrzepu czy bólu jest zaprzestanie higieny jamy ustnej. Należy pamiętać, że ślina w połączeniu z pokarmem jest idealnym środowiskiem dla rozwoju bakterii, co może spowodować stan zapalny w ranie. Tkanki po zabiegu muszą być utrzymywane w czystości i pozbawione resztek pokarmowych. Często w kolejnych dniach na ranie powstaje szaro-biały nalot. Nie należy go uporczywie usuwać, gdyż jest to zdrowa tkanka-włóknik, z której tworzy się nowe dziąsło.
11. Usunięcie szwów. Jeśli podczas zabiegu zostały założone szwy, o czym pacjent zawsze jest informowany, należy zgłosić się do ich usunięcia po 7-14 dniach, chyba że lekarz zaleci inaczej. Niepokojące objawy, które powinny skłonić do wizyty kontrolnej u lekarza to: obfite krwawienie, wysoka gorączka, nasilający się ból, który nie ustępuje po lekach przeciwbólowych, szczękościsk, narastający obrzęk po okresie dłuższym niż 3 dni od zabiegu.

Są to ogólne wskazówki postępowania dla pacjentów po przebytych zabiegach w jamie ustnej. Pamiętaj, że każdy przypadek jest inny i postępuj zawsze zgodnie z indywidualnymi zaleceniami swojego lekarza chirurga.